Kafein nedir? Kafein içeren besinler

Kafeinin ne olduğunu inceliyoruz ve kafein içeren besinlere göz atıyoruz.

Çayda, kahvede, kolada bulunan uyarıcı ve rahatlık verici hususiyetiyle tanınan bir madde. Tıbbi ve farmakolojik bakımdan kafein, teofilin ve teobromin diye anılan üç ksantin bileşiğinden en tesirli olanı kafeindir.

Kafein nedir? Kafeinin yararları

Bir bardak çay veya bir fincan kahve, aşağı yukarı eşit miktarlarda (0,1 ila 0,2 gr kadar) kafein oranına sahiptir. Kafein, tedavi dozlarında, solunumu süratlendirir ve buna bağlı olarak metabolizmayı hızlandırır. Atardamar tazyikini yükseltir. Böylece kalp daha yavaş ancak kuvvetli kan pompalamaya başlar. Vagus sinirini uyararak kalbin atım temposunu yavaşlatır. Beyinde yaptığı tembih neticesinde fiziki aktivite artar. Adali çalışma kapasitesi yükselir. Bu yüzden bazı insanlarda güne kahveyle başlamak alışkanlık haline gelmiştir. Uyku arzusu azalır. Fikirler daha da berraklaşır ve daha çabuk doğar. Beyin nöronlarınız daha hızlı çalışır.

Kahvede ve çayda bulunan kafeine psikolojik bir alışkanlık meydana gelir. Ancak fikirlerin birbirini takiben süratle doğuşu, aralarındaki koordinasyonun kaybolmasına yol açar. Dikkati tek bir şey üzerine toplamak için daha fazla gayret sarfetmek icab eder.

Kafeinin zararları

Kafein çok yüksek dozda alınırsa huzursuzluk, baş ağrısı, asabiyet, uykusuzluk ve reflekslerin şiddetlenmesine sebep olur. Kahve ve çay gibi içeceklerle alınan kafeine karşı alışkanlık husule geldiği kafein nedir kafein içerren besinlerbilinmektedir. Ancak bu alışkanlık basit bir alışkanlık şeklindedir, yani psikolojik bağlılık vardır. fiziki bağlılık yoktur.

Uzun süre kullanılmakla ksantin bileşiklerinin bilhassa idrar miktarını arttırıcı (diüretik) ve damar genişletici (vazodilatatör) etkilerine karşı alışma meydana gelir. Devamlı olarak kafeinli içecekler kullananlarda kafeinin sebep olduğu uyku kaçırıcı etkiye karşı bir miktar tolerans (alışarak etkilenmeme) meydana geldiği de gerçektir.

Kafeinin insan öldürücü dozunun 10 gramın üzerinde olduğu kabul edilmektedir. Zehirlenme belirtileri, şiddetleri doza bağlı olmak üzere, yukarıda belirttiğimiz farmakolojik tesirlerden ibarettir. Yalnız son safhada hipotansiyon (tansiyon düşmesi) ve solunum felci söz konusu hale gelir. Merkezi sinir sistemlerinin daha hasssas olması dolayısıyla çocuklarda zehirlenme daha kolaydır.

Kafein genel olarak beyni rahatlama kavramıyla uyaran bir madde olduğu için tüketilmesi pek önerilmemektedir. Genel olarak ağrı kesici özelliğinin yanı sıra fazlası vücudun bitkin düşmesine de sebep olabilir. Fazla kafein tüketimi insanların beyninde bir kasvet oluşturur. Bu psikolojik bir durumdur. Beynin fazla uyarılmasının bir yan etkisi de diyebiliriz. Kafeini uzun süre kullanan birisinde şu rahatsızlıklar görülür.

Kabızlık

Dikkat dağınıklığı

kafein nedir kafen yararları zararları

Plan ve programlara uyamama

Baş ağrısı

Uykusuzluk

İntihara eğilim

Halüsinasyon görme

Görme kaybı

Etkin düşünme yetisinde zayıflama

Alzheimer başlangıçları

Omurga ağrısı

Dilde ve dişte olumsuz renk değşimleri

Diş minesinin zayıflaması

Göz altı torbalarında büyüme

Göz çukurlarının daha fazla kararması

gibi insanı huzursuz edebilecek rahatsızlıklar meydana çıkmaktadır. Bu yüzden siz siz olun, kafeini yalnızca gerektikçe ve dozajında tüketin. Kafeinin fazlası aynı zamanda midenize de zararlıdır. Damarların sertleşmesine yol açan kafein daha sonralarında damar ile ilgili farklı rahatsızlıklara sebep olabilirler. İlk etapta baş ağrısını alıyormuş gibi gözükse de ilerleyen süreçte kafein baş ağrısına da sebep olur. Bunun yanı sıra bazı ağrı kesici ilaçların içerisinde kafein bulunmaktadır. Size tavsiyemiz bu ilaçlardan uzak durmanız yönünde olacaktır. Çünkü kafeinli ilaçlar baş ağrısını kronikleştirir. Günümüzde çoğu insanda kafein bağımlılığı oluşmuştur. Bu bağımlılıkların çoğunluğu bahsi geçen ilaçlar yüzünden ortaya çıkmıştır.

Kafein içeren besinler

Dondurma, kahve, siyah çay, kakao, kola, meyveli soda, alkollü likör, yapay şekerler, puding, sakız, lollipop, jelibon, milk shake, yeşilçay, bitter, guarana, yerba mate, hazır kurabiyeler, enerji içecekleri şeklinde olan sıralamamızda bulunan besinler kafein miktarı bakımından oldukça zengindir. 

Kafein bağımlısı insanlar asabi olabilir ve her an sinirlidir. Devamlı kaygı içerisinde yaşamaktadırlar. Mideleri tahriş olduğu için düzenli ve yeterli beslenemezler. Genel olarak dağınık ve huzursuz olurlar. Sık uyku problemi çekerler. Özellikle hamile kadınların hamilelik döneminde kafeine bağımlılıklarını indirgemeleri ve mümkünse kafeini hamilelik süresince tüketmemeleri gerekmektedir. Emziren kadınlarında aynı şekilde çok kafein tüketmemelerini rica ediyoruz.

Kafein tüketimi çocuklarda günlük 3 miligramı geçmemelidir. Çocuklarınıza kola ve kahve gibi kafeinli içecekleri çok tüketmemelerini tavsiye ediniz. Zamanımızın hiperaktif çocukları olarak nitelendirdiğimiz yeni kuşak çok fazla kafein tükettiği için hiperaktifdir.

Yorum yapmayı unutmayın. Yorumlarınız baz alınarak bu makale sürekli güncellenmektedir. Yorumlarınız sizden sonra ki okurlarımız içinde çok önemli bir bilgi kaynağıdır. Yorum yapmayı lütfen ihmal etmeyin.

Yorumlar

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.